Yüksek Seçim Kurulu (YSK), 31 Mart'ta yapılan yerel seçimler sonrası aldığı kararlar ile Türkiye'de en çok tartışılan ve merak edilen kurumlardan biri oldu. YSK son olarak İstanbul'da seçimlerin yenilenmesine karar verdi.

İstanbul seçimlerinin yanı sıra, YSK'nın, haklarında 692 ve 697 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerden (KHK) işlem yapılan seçilmişlere mazbata verilmemesi kararı da tartışma yaratmıştı. 

1. YSK NE ZAMAN KURULDU?
YSK, 5545 sayılı Milletvekilleri Seçimi Kanunu ile 16 Şubat 1950'de kuruldu. Bu tarihte 5545 sayılı Milletvekilleri Seçimi Kanunu ile illerde ve ilçelerde seçim kurulları da oluşturuldu.

Söz konusu kanun ile seçim güvenliği, yönetimi ve denetimi yeni kurallara bağlandı. Seçim sürecinde yargı denetimi esası getirildi. Seçim işlerinin seçim kurullarınca yürütüleceği ve seçim kurullarının bütün işlerinin yargıç gözetim ve denetimine tabi olacağı hükme bağlandı. Bu kanun daha sonra 26 Nisan 1961 tarihinde kaldırıldı. Ancak YSK'nın esasları 26 Nisan 1961 tarih ve 298 sayılı "Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun"da korundu.

2. YSK'NIN GÖREVİ VE VİZYONU NE?

Türkiye'de seçimler ve halk oylaması serbest, eşit, gizli, tek dereceli, genel oy, açık sayım ve döküm esaslarına göre yargı yönetim ve denetimi altında yapılıyor. Anayasa'nın 79. maddesi ile YSK'ya seçimlerin başlamasından bitimine kadar, seçimin düzen içinde yönetimi ve dürüstlüğü ile ilgili bütün işlemleri yapma ve yaptırma, seçim süresince ve seçimden sonra seçim konularıyla ilgili bütün yolsuzlukları, şikâyet ve itirazları inceleme ve kesin karara bağlama ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerinin seçim tutanaklarını ve Cumhurbaşkanlığı seçim tutanaklarını kabul etme görevi verilmiş durumda.

Anayasa'da "Yasama Bölümü" içinde yer alan YSK, yalnız seçimlerin genel yönetim ve denetimini yürüten bir kurul değil. Yargıtay ve Danıştay'ın içlerinden çıkardıkları üyelerden oluşan seçimlerin yargısal denetimini de sağlayan karma egemen üst yargı merci.

3. YSK ÜYELERİNİ KİM SEÇİYOR?

Anayasa'da "Yasama Bölümü" içinde yer alan ve seçimlerin genel yönetim ve denetimini yürüten YSK 7 asil ve 4 yedek üyeden oluşuyor. Bu üyelerin altısı Yargıtay, beşi Danıştay Genel Kurullarınca, kendi üyeleri arasından üye tamsayılarının salt çoğunluğunun gizli oyu ile seçiliyor. Üyeler de, salt çoğunluk ve gizli oyla aralarından bir başkan ve başkanvekili seçiyor.

Ayrıca seçime katılan siyasi partilerden, en son yapılan milletvekili genel seçiminde en çok oy almış dört siyasi parti ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde grubu bulunan siyasi partiler, o siyasi parti genel başkanları tarafından yetki verilmiş olması şartıyla YSK'da bir asıl ve bir yedek temsilci bulundurabiliyor. Bu temsilciler, kurulun bütün çalışmalarına ve görüşmelerine katılıyor ancak oy kullanamıyorlar.

Yargıtay üyeleri, birinci sınıfa ayrılmış adli yargı hakim ve savcıları arasından Hakim ve Savcılar Kurulunca üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla seçiliyor. Danıştay üyelerinin dörtte üçü ise birinci sınıf idari yargı hakim ve savcıları arasından Hakimler ve Savcılar Kurulu; dörtte biri nitelikleri kanunda belirtilen görevliler arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçiliyor.

Kaynak: BBC Türkçe

Bunlar da İlginizi Çekebilir

SARIZEYBEK MEDYA

Güncel Haberwww.sarizeybekhaber.com.tr
Güncel Araştırmawww.bilgeturksam.com
Video Haberwww.sarizeybek.tv
Özel Haberwww.erdalsarizeybek.com.tr
KİTAPwww.sarizeybekhaber.com.tr
ÖZGEÇMİŞİ